सांध्यांच्या पुनर्निर्मितीसाठी महत्त्वाचा घटक शोधला; शास्त्रज्ञांची क्रांतिकारी कामगिरी

अमेरिकेतील टेक्सास विद्यापीठातील संशोधकांनी मानवी शरीरात सांध्याच्या कूर्चाच्या (मऊ हाडांच्या) पुनरुज्जीवनासाठी जबाबदार असलेला एक महत्त्वाचा घटक शोधला आहे, जो आता मानवी अवयवांच्या पुनरुज्जीवनासाठी आशा देऊ शकतो.

जगभरातील विद्यापीठांमध्ये केलेल्या नवीनतम वैज्ञानिक संशोधनाची माहिती गोळा आणि प्रकाशित करणाऱ्या फ्युच्युरिटी या वेबसाइटवर प्रकाशित झालेल्या अलीकडील लेखानुसार, टेक्सास ए अँड एम विद्यापीठातील पशुवैद्यकीय औषध आणि बायोमेडिकल सायन्सेस कॉलेजमधील पशुवैद्यकीय शरीरक्रियाविज्ञान आणि औषधनिर्माणशास्त्र विभागातील सहाय्यक प्राध्यापक लिंडसे डॉसन आणि इतर संशोधकांच्या पथकाने फायब्रोब्लास्ट ग्रोथ फॅक्टर (FGF) शोधला आहे. हा घटक एक प्रकारचा प्रथिन आहे जो फायब्रोब्लास्ट्सच्या वाढीस प्रोत्साहन देतो.

मानवी अवयवांचे पुनरुज्जीवन शक्य करण्यासाठी ही टीम अथक परिश्रम करत आहे. दशकांच्या वैज्ञानिक प्रयोगांनी मानवतेला या क्षेत्रात एक पाऊल पुढे नेले आहे. लेखानुसार, मेक्सिकोमध्ये आढळणाऱ्या उभयचराच्या त्याच्या काही खराब झालेल्या अवयवांचे पुनरुज्जीवन करण्याच्या अद्वितीय नैसर्गिक क्षमतेने या संशोधनाला प्रेरित केले. खरं तर, मेक्सिकोमध्ये आढळणारा अ‍ॅक्सोलॉटल सारखा प्राणी त्यांचे हरवलेले अवयव पुन्हा निर्माण करू शकतो. मानवी अवयवांच्या पुनरुत्पादनावर काम करणाऱ्या संशोधक आणि शास्त्रज्ञांसाठी, हा प्राणी एक उदाहरण म्हणून काम करतो की गमावलेले अवयव पुन्हा निर्माण करता येतात.

प्राध्यापक डॉसन म्हणतात, “आम्हाला माहित आहे की हाडांच्या पुनरुत्पादनासाठी अनेक वेगवेगळ्या घटकांची आवश्यकता असते, त्यापैकी सर्वात महत्वाचे म्हणजे फायब्रोब्लास्ट्सच्या वाढीस प्रोत्साहन देणारे प्रथिने FGF.” प्राध्यापक डॉसन म्हणतात की त्यांच्या टीमने विविध FGFs अशा ऊतींमध्ये प्रत्यारोपण केले जे सामान्यतः पुनर्जन्म होत नाहीत आणि त्यांना एक घटक, FGF8, सापडला जो संपूर्ण सांधा आणि बोटाच्या टोकाची सुरुवात पुन्हा निर्माण करू शकतो. “हा शोध मानवी शरीरात संपूर्ण अवयव पुन्हा निर्माण करण्याच्या दिशेने एक महत्त्वपूर्ण पाऊल आहे.”

प्राध्यापक डॉसन म्हणतात की त्यांना आशा आहे की जर आपण बोटात उपास्थि पुन्हा निर्माण करणारे सर्व घटक ओळखू शकलो, तर आपण तेच घटक संपूर्ण हात किंवा पायावर लागू करू शकतो आणि हे अवयव पुन्हा वाढवू शकतो. प्राध्यापक डॉसन आणि त्यांच्या टीमचे संशोधन जगभरातील लाखो अवयव नसलेल्या लोकांसाठी वरदान आहे.